صنعت سوله سازی در سال های اخیر رشد چشم گیری داشته است، زیرا نیاز به فضاهای بزرگ صنعتی، انبارها، کارخانه ها و سالن های ورزشی افزایش یافته است. سوله به عنوان یک سازه فلزی با سقف شیب دار، بخش مهمی از زیرساخت صنعتی و تجاری کشور را تشکیل می دهد. سقف سوله مهم ترین وظیفه را در محافظت از تجهیزات، اموال و کارکنان داخل ساختمان در برابر شرایط جوی بر عهده دارد. از این رو، انتخاب و اجرای پوشش سقف سوله با متریال مناسب، یک تصمیم حیاتی و یک سرمایه گذاری ضروری برای هر کسب و کاری است.
اهمیت انتخاب پوشش سقف سوله مناسب
پوشش سقف سوله نقشی حیاتی در تعیین عملکرد و دوام سازه دارد. متریال پوشش سقف، علاوه بر تأثیرگذاری بر وزن نهایی سازه، باید در برابر عوامل بحرانی خارجی مانند رطوبت، خوردگی، باد، باران، برف و آتش مقاومت بالایی نشان دهد. مهندسان با استفاده از مواد و اجزای با کیفیت، سعی در ایجاد یک سازه سبک و متفاوت دارند و در این میان، پوشش سقف به عنوان بخش بزرگی از کار، مورد توجه ویژه طراحان قرار می گیرد.
تناسب پوشش سقف سوله با کاربری آن و منطقه جغرافیایی محل ساخت، تعیین کننده میزان کارایی سوله خواهد بود. به طور کلی، اجرای پوشش سقف سوله مناسب، موجب کاهش هزینه های بلند مدت نگهداری و افزایش عمر مفید سوله می شود.
بررسی انواع پوشش سقف سوله
انواع مختلفی از متریال ها برای اجرای سقف سوله در بازار موجود است. هر کدام از این انواع، مزایا و معایب خاص خود را دارند که اجرای پوشش سقف سوله را برای کاربری های گوناگون امکان پذیر می سازد.
۱. پوشش سقف با ساندویچ پانل
ساندویچ پانل یکی از مدرن ترین و کاربردی ترین انواع پوشش سقف سوله به شمار می آید. این پوشش از دو ورق فلزی تشکیل می شود که یک هسته عایق (مانند فوم پلی یورتان یا پشم شیشه) میان آنها قرار می گیرد. ساندویچ پانل ها به دلیل ساختار سه لایه، عایق حرارتی، صوتی و رطوبتی بسیار عالی ایجاد می کنند.
مزایا:
ساندویچ پانل عایق صوتی و حرارتی بسیار بالایی ارائه می دهد و ضد حریق است. امنیت و سرعت اجرای پوشش سقف سوله با این متریال بالا است. این پانل ها مقاومت خوبی در برابر زلزله نشان می دهند و برای سردخانه ها، کارگاه ها و سالن های ورزشی مناسب هستند.
معایب:
قیمت ساندویچ پانل در مقایسه با بسیاری از پوشش های دیگر بالاتر است و هزینه حمل و نقل زیادی دارد. همچنین، این پوشش نمی تواند بار زیادی را روی سقف تحمل کند.
۲. پوشش سقف با ورق گالوانیزه
ورق گالوانیزه یکی از محبوب ترین و پرکاربردترین متریال ها برای سقف سوله است. این ورق در واقع فولاد ضد زنگ است که از ترکیب ورق فولادی و فلز روی ایجاد می شود و مقاومت خوبی در برابر زنگ زدگی و خوردگی دارد. ورق گالوانیزه بالاترین میزان مصرف را در میان انواع پوشش های سقف دارد و دلیل آن قیمت پایین و عمر بالای این محصول است.
مزایا:
طول عمر بالا، دوام خوب، قیمت مناسب، نصب راحت و قابلیت استفاده به عنوان پوشش دیوار نیز از مزایای ورق گالوانیزه است.
معایب:
ورق های گالوانیزه به تنهایی عایق نیستند و برای عایق بندی باید از پشم شیشه استفاده شود. همچنین، اگر پوشش رنگ درستی نداشته باشند، ممکن است به مرور زمان دچار خوردگی شوند.
۳. پوشش سقف UPVC
پوشش سقف UPVC (آندوپلاس) از جدیدترین و مقرون به صرفه ترین پوشش های موجود در بازار است. این پوشش از جنس پلی وینیل کلرید غیر پلاستیکی است و به علت وزن سبک، نصب آسانی دارد.
مزایا:
سقف سوله با UPVC مقاومت بالایی در برابر مواد قلیایی، اسیدی، شیمیایی و رطوبت دارد. این ویژگی آن را برای محیطهای بسیار مرطوب یا اسیدی (مانند گاوداری ها یا صنایع شیمیایی) بسیار مناسب می سازد. این پوشش خود خاموش شونده است و در برابر آتش پایداری دارد.
معایب:
شرکت های نامعتبر ممکن است در تولید آن از ترکیبات ضایعاتی استفاده کنند که عمر مفید ورق را به شدت کاهش می دهد. همچنین، این محصول سابقه طولانی در بازار ایران ندارد و عملکرد بلند مدت آن در برابر شرایط مختلف آب و هوایی هنوز کاملاً ثابت نشده است.
۴. پوشش سقف با پلی کربنات
ورق پلی کربنات ماده ای شفاف و مقاوم است که به عنوان جایگزینی برای شیشه در نظر گرفته می شود. این ورق ها معمولاً در سوله های نیازمند نور طبیعی زیاد مانند گلخانهها، سولههای فروشگاهی و دامداری ها استفاده می شوند.
مزایا:
این پوشش امکان استفاده بهینه از نور خورشید را فراهم می آورد و هزینه های مصرف انرژی را کاهش می دهد. پلی کربنات ضد ضربه و نشکن است.
معایب:
قیمت بالایی دارد، خش پذیر است و هنگام برخورد باران با سقف، صدای زیادی ایجاد می کند.
۵. پوشش سقف با پشم شیشه و توری مرغی
اجرای پوشش سقف سوله با پشم شیشه و توری مرغی یک روش پرمصرف و اقتصادی است. این پوشش از ورق گالوانیزه، پشم شیشه و توری مرغی (از جنس مفتول گالوانیزه) تشکیل می شود که توری نقش نگهدارنده پشم شیشه را دارد.
مزایا:
قیمت مناسب و ارزان، عایق حرارتی و صوتی قابل قبول، و مقاومت در برابر حریق تا دمای ۳۰۰ درجه سانتیگراد از مزایای این پوشش است.
معایب:
این پوشش به شدت نسبت به رطوبت حساس است. همچنین، پشم شیشه برای پوست و تنفس بسیار حساسیت زا است و ریزش ذرات آن در بلند مدت، استفاده در کاربری های بهداشتی و مواد غذایی را با مشکل مواجه می سازد.
نکات کلیدی در اجرای سقف سوله
هنگام اجرای سقف سوله باید به عوامل متعددی توجه کرد تا سقف سوله ایمن، بادوام و مقرون به صرفه باشد.
۱. شرایط اقلیمی و شیب سقف: شرایط آب و هوایی منطقه، نوع پوشش و زاویه شیب سقف را تعیین می کند. در مناطق پربارش، سقف های شیب دار (با شیب معمولاً بین ۵ تا ۲۰ درجه) برای تخلیه آب و برف مناسب تر هستند.
۲. آب بندی و هدایت رطوبت: ضد آب بودن سقف، مهم ترین نکته در اجرای پوشش سقف سوله است. اجرای صحیح سقف سوله شامل نصب آبرو گالوانیزه (گاتر) و فلاشینگ در اطراف سقف است تا از جمع شدن آب باران و نشت در محل اتصال پانل ها جلوگیری شود.
۳. مصالح ساختاری: تناسب پروفیل فولادی با سوله، در مقاومت نهایی سازه تاثیر بسیاری می گذارد. اجزای اصلی ساختار سقف سوله شامل پرلین ها (لاپه)، تیرآهن، وال پست، استرات و مهاربندها هستند. پرلین ها (مانند پرلین زد و سی) به منظور تقویت و تحمل وزن سقف های شیب دار به کار می روند.
۴. سهولت نصب و تعمیر: پوشش های سقفی که نصب و تعمیر آسان تری دارند، می توانند هزینه های اجرای سقف سوله و نگهداری را کاهش دهند. برای مثال، نصب ورق های سبک مانند UPVC و ساندویچ پانل ها سریع تر انجام می شود.
نقش فولاد موحد در اجرای پوشش سقف سوله
پوشش های سقف سوله چه از نوع ساندویچ پانل باشند و چه ورق گالوانیزه یا UPVC، همگی به مقاطع فولادی مستحکم برای زیرسازی و ساختار اصلی سوله نیاز دارند. شرکت صدرا پروفیل کاوه، با برند تجاری فولاد موحد، بیش از ۲۷ سال سابقه در تولید انواع مقاطع فولادی دارد. این شرکت تولید کننده انواع پروفیل های ساختمانی، قوطی های فولادی و لوله های فولادی است.
فولاد موحد انواع مقاطع ضروری برای اجرای پوشش سقف سوله را عرضه می کند. این محصولات شامل موارد زیر است:
- انواع پروفیل و قوطی فولادی: برای ساخت خرپا، تیرچه، ستون و سازههای قوسی به کار می روند که مقاومت سوله را افزایش می دهند. همچنین، پروفیل های Z (پرلین زد) که جزئی جدانشدنی از اجرای پوشش سقف سوله هستند و نقش سبک سازی و مقاومت در برابر بارهای وارده را دارند، توسط این شرکت ارائه می شوند.
- ورق سیاه و تسمه فولادی: این محصولات در پوشش دهی و تقویت بخش های مختلف سازه سوله مورد استفاده قرار می گیرند.
- تیرآهن، نبشی و ناودانی: این مقاطع فولادی در تأمین امنیت، مقاومت و استحکام قاب اصلی سوله، ساخت خرپا و ستون سازی، نقش مهمی ایفا می کنند.
انتخاب مقاطع فولادی با کیفیت و استاندارد، نه تنها در شکل مقطع و خواص مکانیکی تعریف می شود، بلکه در اعتبار کارخانه تولید کننده نیز اهمیت پیدا می کند. فولاد موحد با بهره گیری از تجربه و تخصص اعضای هیئت مدیره و استفاده از نیروهای فنی و خلاق، بهترین نوع محصول با کیفیت و استاندارد داخلی و خارجی را تولید و عرضه می کند. برای تضمین دوام و استحکام سقف سوله در بلندمدت، استفاده از مواد اولیه مرغوب برای زیرساخت، امری ضروری است. تهیه این مقاطع اساسی از یک تولید کننده معتبر مانند فولاد موحد، گام نخست در اجرای سقف سوله موفق خواهد بود.
